Każdy z kontynentów rozwija się na fundamentach własnej cywilizacji. Jego rozwój jest określany przez poziom kultury materialnej, stopień opanowania i funkcjonowania w danym środowisku naturalnym oraz nagromadzenie instytucji społecznych. Społeczeństwa różnią się od siebie sposobem budowania związków między swoimi członkami oraz wartościami i normami, określającymi odpowiednie zachowania. Różnorodność kulturowa społeczeństw jest przykładem elastyczności i zmienności układów społecznych. Tendencje w światowej ekonomii, polityce, demografii, życiu społecznym i kulturze, polegające na rozprzestrzenianiu się analogicznych zjawisk, niezależnie od kontekstu geograficznego i stopnia gospodarczego zaawansowania danego regionu, nazywa się globalizacją. Ma ona miejsce w wymiarze medialnym, technologicznym, finansowym, ideologicznym i etnicznym.

Cel zajęć:

Przedstawienie różnorodności w kulturze i życiu codziennym na różnych kontynentach, wobec potrzeb pomocy.

Metody:

dyskusja, praca w grupach, praca z tekstem, pantomima, kalambury

Środki:

karta haseł i metody (załącznik 1), kartki, markery, flamastry, pojemniki

Przebieg zajęć:

1. Wprowadzenie

Nauczyciel przedstawia uczniom temat zajęć „W cztery strony świata”, który dotyczy bogactwa różnorodności kulturowej i życia codziennego ludzi w różnych częściach świata oraz sposoby pomocy, dostosowywane do miejscowych potrzeb.

2. Zagraj w trzy światy!

Zadaniem prowadzącego jest podzielenie uczestników na trzy grupy, które wezmą udział w grze dotyczącej zagadnień związanych z różnymi kontynentami i krajami. Przed rozpoczęciem zajęć należy rozciąć hasła oraz metody i przedstawiania (załącznik 1) i rozdzielić je do dwóch pojemników. W czasie gry, z każdej drużyny wybierana jest jedna osoba, która losuje hasło do pokazania (hasłem są wyróżnione na karteczce słowa) oraz metodę (tabu –słowami hasła opisywanie, bez użycia wyrazu z karteczki; kalambury – rysowanie hasła; pantomima – pokazywanie hasła bez użycia słów).

Po odgadnięciu hasła, uczniowie wspólnie dopasowują je do jednego z trzech kontynentów i krajów, tworząc kolumny: AFRYKA (TANZANIA), AMERYKA POŁUDNIOWA (PERU), AZJA (NEPAL).

Prawidłowe rozwiązanie:

Afryka (Tanzania): pustynia, budowa biblioteki, noszenie wody na głowie, sprzedawanie krów, architekt

Ameryka Południowa (Peru): dżungla, gry i zabawy, wyprawa łodzią, malowanie twarzy, nauczyciel

Azja (Nepal): góry, Msza św., uprawa ryżu, medytacja, katecheta

3. Opowiedz mi historię

Każda z grup otrzymuje jeden z trzech zestawów haseł wraz z nazwą kraju i kontynentu. Ich zadaniem jest opisać miejsce oraz życie codzienne, a także zastanowić się nad potrzebami pomocy oraz wolontariatu w danym regionie. W celu doprecyzowania odpowiedzi, nauczyciel zadaje uczniom pytania. Po wykonaniu zadania, grupy prezentują wyniki swojej pracy.

Pytania:

Co to za miejsce i gdzie leży (kontynent, kraj)?

W jaki sposób można się tam dostać?

Czy obowiązki codzienne mieszkańców różnią się od tych w Polsce i dlaczego?

4. Podsumowanie

Prowadzący podsumowuje rezultaty pracy uczniów, podkreślając różnorodność w otaczającej nas codzienności, która jest uzależniona od różnych czynników (położenie, klimat, etc.). Jednocześnie wyjaśnia, że np. poprzez Internet, międzynarodowe koncerny i ujednolicanie produktów, dochodzi do coraz większej integracji państw, społeczeństw, gospodarek i kultur, czego efektem jest tworzenie „jednego świata” i społeczeństwa.

Załączniki:

KLASY 4-6 SP KONTYNENTY ZAŁĄCZNIK 1

Sudan Południowy jest najmłodszym krajem świata, który powstał w 2011 roku w wyniku odłączenia się od Sudanu południowej jego części. Kraj ten leży w środkowo-wschodniej Afryce i jest jednym z biedniejszych i niestabilnych politycznie państw leżących na tym kontynencie. Występuje tam wysokie zróżnicowanie kulturowe i etniczne. Do głównych grup etnicznych należą plemiona: Dinka (36%), Nuer (16%), Azande (7%), Bari (5%), Arabowie (4%), oraz wiele innych. Ważnym podkreślenia jest fakt, iż społeczeństwo Sudanu Południowego nie posiada jednolitej tożsamości narodowej, ale jest ona zastąpiona tożsamością plemienną. Oznacza to, że przedstawiciele poszczególnych plemion czują się przede wszystkim członkami plemienia, z którego się wywodzą, a nie jednolitego narodu Sudanu Południowego. Wynika to również z faktu, iż historyczne terytoria pierwotnych plemion afrykańskich znajdują się obecnie w granicach kilku sąsiadujących ze sobą państw. Sudan Południowy boryka się również z brakiem dostępu do wody pitnej, stałych dostaw energii elektrycznej, słabo rozwiniętymi: infrastrukturą drogową, opieką medyczną oraz systemem szkolnictwa.

Cel zajęć:

Poznanie warunków życia i kultury Sudanu Południowego, jako najmłodszego kraju świata.

Metody:

praca z tekstem, dyskusja, praca manualna

Środki:

mapa świata (załącznik 1), historyjka „Przyjaciele z Sudanu Południowego” (załącznik 2), prezentacja multimedialna (załącznik 3), karta pracy (załącznik 4), film (załącznik 5), nożyczki, klej, kredki, papier kolorowy, bibuła

Przebieg zajęć:

1. Wprowadzenie

Nauczyciel przedstawia dzieciom temat zajęć, w czasie których przeniosą się w rzeczywistość Sudanu Południowego – najmłodszego kraju na kontynencie afrykańskim. Włącza prezentację multimedialną (załącznik 3). Uczniowie poznają tam chłopca imieniem Owino (czyt. Ołino) i jego przyjaciela Kojo (czyt. Kładżo). Owino jest przedstawicielem najliczniejszego plemienia w Sudanie Południowym – plemienia Dinka. Chłopcy opowiedzą o sobie, swoich kolegach oraz tradycjach swojego plemienia.

2. Co z tą Afryką?

Uczniowie otrzymują mapę świata (załącznik 1) oraz karty pracy (załącznik 4). Przy slajdzie 3 nauczyciel rozpoczyna czytanie historii dwóch chłopców z Sudanu Południowego (załącznik 2). Prezentacja zawiera zadania, które uczestnicy mają rozwiązywać na karcie pracy, przed wysłuchaniem kolejnej części opowiadania.

3. Taniec w rytmie Dinka

Ważnym elementem życia kulturalnego plemion afrykańskich jest muzyka i taniec. Nauczyciel prezentuje film z choreografią typową dla plemienia Dinka oraz zaprasza uczniów do naśladowania podstawowych kroków.

4. Podsumowanie

Na podstawie wysłuchanej historii oraz wykonanych zadań, prowadzący zadaje grupie pytania odnoszące się do informacji o Sudanie Południowym.

Proponowane pytania:

W jakiej części kontynentu leży Sudan Południowy?

Jak nazywają się plemiona zamieszkujące ten kraj?

Co jest największym bogactwem materialnym dla Dinka?

Co jest największym wyzwaniem dla mieszkańców tego kraju?

Załączniki:

KLASY 1-3 SP SUDAN ZAŁĄCZNIK 1

KLASY 1-3 SP SUDAN ZAŁĄCZNIK 2

KLASY 1-3 SP SUDAN ZAŁĄCZNIK 3

KLASY 1-3 SP SUDAN ZAŁĄCZNIK 4

KLASY 1-3 SP SUDAN ZAŁĄCZNIK 5