{"id":341,"date":"2015-03-11T13:09:12","date_gmt":"2015-03-11T13:09:12","guid":{"rendered":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/?p=341"},"modified":"2015-10-20T09:51:03","modified_gmt":"2015-10-20T09:51:03","slug":"mongolia-problemy-i-szanse-najubozszych-mieszkancow-srodkowej-azji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/etap-nauczania\/klasy-4-6\/mongolia-problemy-i-szanse-najubozszych-mieszkancow-srodkowej-azji\/","title":{"rendered":"Mongolia \u2013 problemy i szanse najubo\u017cszych mieszka\u0144c\u00f3w \u015brodkowej Azji"},"content":{"rendered":"<h2><strong>Cel g\u0142\u00f3wny:<\/strong><\/h2>\n<p>Poszerzenie i pog\u0142\u0119bienie wiedzy uczni\u00f3w na temat problem\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w Mongolii.<\/p>\n<h2><strong>Cele szczeg\u00f3\u0142owe:<\/strong><\/h2>\n<p>Po zako\u0144czeniu zaj\u0119\u0107 ucze\u0144:<br \/>\n&#8211; wie, jakie warunki klimatyczne i przyrodnicze wyst\u0119puj\u0105 w Mongolii;<br \/>\n&#8211; potrafi wymieni\u0107 charakterystyczne cechy kultury mongolskiej;<br \/>\n&#8211; umie opisa\u0107 warunki \u017cycia Mongo\u0142\u00f3w;<br \/>\n&#8211; wie, jakie s\u0105 g\u0142\u00f3wne problemy, z kt\u00f3rymi stykaj\u0105 si\u0119 mieszka\u0144cy Mongolii.<\/p>\n<h2><strong>\u015arodki:<\/strong><\/h2>\n<p>tekst o problemach mieszka\u0144c\u00f3w Mongolii, informacja przypominaj\u0105ca geografi\u0119, przyrod\u0119 i cz\u0119\u015bciowo kultur\u0119 Mongolii<\/p>\n<h2><strong>Metody:<\/strong><\/h2>\n<p>dyskusja, praca z tekstem, rysowanie<\/p>\n<h2><strong>Przebieg zaj\u0119\u0107:<\/strong><\/h2>\n<h2><strong>1. Przywitanie<\/strong><\/h2>\n<p>Nauczyciel informuje uczni\u00f3w, \u017ce na dzisiejszych zaj\u0119ciach dowiedz\u0105 si\u0119 wi\u0119cej na temat tego, z jakimi problemami spotykaj\u0105 si\u0119 mieszka\u0144cy Mongolii i jak mo\u017cna im pom\u00f3c.<\/p>\n<h2><strong>2. Wprowadzenie<\/strong><\/h2>\n<p>Nauczyciel przypomina najwa\u017cniejsze fakty z historii Mongolii, podkre\u015bla r\u00f3wnie\u017c sytuacj\u0119 z ostatnich dziesi\u0119cioleci (chodzi tutaj o re\u017cim komunistyczny i zniszczenia, jakie poczyni\u0142 on w spo\u0142eczno\u015bci mongolskiej). Pyta r\u00f3wnie\u017c o to, co uczniowie zapami\u0119tali z poprzedniego spotkania z kultur\u0105 mongolsk\u0105, jaka religia tam dominuje, jak wygl\u0105daj\u0105 tradycyjne stroje, gdzie mieszkaj\u0105 ludzie. Aby utrwali\u0107 te informacje, nauczyciel dzieli klas\u0119 na cztery mniejsze grupy. Ka\u017cda z nich ma za zadanie zrobi\u0107 plakat na temat kultury i tradycji Mongolii. Nauczyciel mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wcze\u015bniej poprosi\u0107, aby uczniowie, pracuj\u0105c ju\u017c w grupach, wcze\u015bniej zdobyli jak najwi\u0119cej informacji na temat Mongolii. Z wykonanych prac mo\u017cna zrobi\u0107 szkoln\u0105 wystaw\u0119.<\/p>\n<h2><strong>3. Praca z tekstem<\/strong><\/h2>\n<p>Po wykonaniu prac, dzieci czytaj\u0105 tekst i wypisuj\u0105 problemy dotykaj\u0105ce ludno\u015b\u0107 mongolsk\u0105, a nast\u0119pnie je omawiaj\u0105. Nauczyciel pyta dzieci jak mo\u017cna zapobiega\u0107 tym problemom (wyja\u015bnia czym jest organizacja pozarz\u0105dowa lub stowarzyszenie dzia\u0142aj\u0105ce na rzecz innych ludzi, kto w nich pracuje).<\/p>\n<h2><strong>4. Organizujemy pomoc<\/strong><\/h2>\n<p>Po kr\u00f3tkiej pogadance nauczyciel zaprasza dzieci do symulacji akcji pomocowej dla Mongolii proponuj\u0105c zadanie. Uczniowie zostaj\u0105 podzieleni na 4 grupy. Ka\u017cda grupa otrzymuje materia\u0142y, za pomoc\u0105 kt\u00f3rych wykonuje zadanie polegaj\u0105ce na utworzeniu w\u0142asnej organizacji pozarz\u0105dowej. Organizacja ma wspiera\u0107 Mongoli\u0119 i odpowiada\u0107 na problemy jej mieszka\u0144c\u00f3w. Uczestnicy musz\u0105 wymy\u015bli\u0107 oryginaln\u0105 nazw\u0119, logo, plakat, a przede wszystkim cel i program dzia\u0142ania swojej organizacji (co konkretnie b\u0119dzie robi\u0142a).<\/p>\n<h2><strong>5. Podsumowanie<\/strong><\/h2>\n<p>Ka\u017cda grupa prezentuje sw\u00f3j plakat, a nast\u0119pnie nauczyciel dokonuje podsumowania prac uczni\u00f3w. Je\u017celi kt\u00f3ra\u015b z propozycji mo\u017cliwa jest do zrealizowania, dobrze, aby zosta\u0142a podj\u0119ta.<\/p>\n<h2><strong>Za\u0142\u0105czniki:<\/strong><\/h2>\n<p><strong>1. Informacja o Mongolii<\/strong><\/p>\n<p>Mongolia znajduje si\u0119 w \u015arodkowej Azji. Panuje tam klimat umiarkowany kontynentalny, kt\u00f3ry cechuje si\u0119 du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 temperatur powietrza. Zim\u0105 temperatura mo\u017ce spa\u015b\u0107 nawet do -30\u00b0C, latem za\u015b mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 20 stopni. Opady atmosferyczne prawie nie wyst\u0119puj\u0105, s\u0105 rzadko\u015bci\u0105. Mongolia jest krajem bardzo zr\u00f3\u017cnicowanym pod wzgl\u0119dem przyrodniczym. Wyst\u0119puj\u0105 tam wysokie g\u00f3ry, a tak\u017ce obszary r\u00f3wninne, szerokie doliny i tereny pustynne z wydmami piaskowymi. To kraj dzikiej i nieska\u017conej przyrody \u2013 kraj tajgi i stepu. 15% powierzchni pa\u0144stwa to lasy, a tak\u017ce rzeki i jeziora.<br \/>\nBardzo istotne w Mongolii s\u0105 zwierz\u0119ta, kt\u00f3re warunkuj\u0105 \u017cycie ludzi. S\u0105 to g\u0142\u00f3wnie konie, jaki, krowy, owce, kozy, wielb\u0142\u0105dy. Daj\u0105 pokarm, zapewniaj\u0105 transport, a tak\u017ce okrycie na jurt\u0119 (mongolski dom). Kultura Mongo\u0142\u00f3w jest bardzo bogata, charakteryzuje j\u0105 m.in. tradycja corocznych igrzysk sportowych \u2013 Nadaam. Sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na nie trzy dyscypliny sportowe: zapasy, wy\u015bcigi i \u0142ucznictwo. Najwa\u017cniejsze na igrzyskach s\u0105 zapasy. Startuje w nich 512 zawodnik\u00f3w ubranych w tradycyjne stroje. W konkurencji tej nie ma limitu czasowego, wiekowego czy wagowego. Walczy\u0107 mo\u017ce ka\u017cdy, a wygrywa ten m\u0119\u017cczyzna, kt\u00f3ry pokona wszystkich. Kolejn\u0105 dyscyplin\u0105 s\u0105 wy\u015bcigi konne, w kt\u00f3rych udzia\u0142 bior\u0105 setki koni. Zgodnie z tradycj\u0105 je\u017ad\u017acy ustawiaj\u0105 swoje konie ty\u0142em do linii startu, a kiedy us\u0142ysz\u0105 sygna\u0142 odwracaj\u0105 je i biegn\u0105. Trzeci\u0105 konkurencj\u0105 Naadam jest \u0142ucznictwo. Zawodnicy strzelaj\u0105 z drewnianego \u0142uku do le\u017c\u0105cych na ziemi rulon\u00f3w filcu. Zwyci\u0119zca otrzymuje tytu\u0142 Mergen \u2013 Celnie Trafiaj\u0105cy.<br \/>\nwww.parkedukacji.swm.pl<\/p>\n<p><strong>2. Artyku\u0142:<\/strong><\/p>\n<p>Mongolia potrzebuje pomocy!<br \/>\n\u0179r\u00f3d\u0142o: www.dfop.org.pl (fragmenty)<\/p>\n<p>\u201eMiesi\u0105c temu wr\u00f3ci\u0142em z Mongolii. By\u0142em tam tydzie\u0144, ale wra\u017ce\u0144 pozosta\u0142o tak wiele i tak silnych, \u017ce potrzebowa\u0142em miesi\u0105ca, aby och\u0142on\u0105\u0107 od emocji.(\u2026)<br \/>\nSwoj\u0105 relacj\u0119 zatytu\u0142owa\u0142em \u201eMongolia potrzebuje pomocy!\u201d i my\u015bl\u0119, \u017ce nie przesadzi\u0142em ani troch\u0119. W Mongolii do\u015b\u0107 specyficznie zrozumiano przemiany polityczno-gospodarcze na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. Nomenklatura [przedstawiciele w\u0142adzy] uw\u0142aszczy\u0142a prawie wszystko. W r\u0119kach prywatnych znalaz\u0142y si\u0119 nie tylko przedsi\u0119biorstwa, banki, ale te\u017c szko\u0142y, przedszkola i szpitale. Przesta\u0142y istnie\u0107 struktury pomocy socjalnej, nie istniej\u0105 \u017cadne formy pomocy osobom niepe\u0142nosprawnych i po wypadkach, nie zna si\u0119 zawodu rehabilitanta i psychoterapeuty. Z ulic nielicznych mongolskich miast znikn\u0119\u0142y dzieci ulicy. Do ko\u0144ca nikt nie wie co si\u0119 z nimi sta\u0142o.<br \/>\nA ja a\u017c boj\u0119 si\u0119 tutaj powtarza\u0107 domys\u0142y Mongo\u0142\u00f3w. Szpitale s\u0105 w op\u0142akanym stanie \u2013 nie mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 ich do niczego co znamy w Polsce nawet z lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. OIM (oddzia\u0142y intensywnej terapii) bardziej przypominaj\u0105 zdewastowane korytarze piwniczne ni\u017c co\u015b, co mia\u0142oby kojarzy\u0107 si\u0119 ratowaniem ludzkiego zdrowia. Ceny powszechnych artyku\u0142\u00f3w s\u0105 zbli\u017cone do tych jakie znamy z naszych sklep\u00f3w. Ale zarobki s\u0105 zdecydowanie ni\u017csze. \u015arednio zarabia si\u0119 w U\u0142an Bator ok. 100$. Ale oczywi\u015bcie nie jest to kwota mog\u0105c\u0105 zadowoli\u0107 kogokolwiek, skoro trzeba samemu op\u0142aci\u0107 sobie leki, wizyty lekarskie, leczenie, czy utrzymanie na stare lata. Bo przecie\u017c nie mo\u017cna liczy\u0107 na pa\u0144stwow\u0105 emerytur\u0119 i opiek\u0119 socjaln\u0105. Dlatego osoby niepe\u0142nosprawne, ofiary wypadk\u00f3w, osoby uzale\u017cnione od alkoholu i innych \u015brodk\u00f3w uzale\u017cniaj\u0105cych, a tak\u017ce ofiary przemocy, ma\u0142e dzieci i osoby bezrobotne wraz ze swoimi rodzinami nie mog\u0105 liczy\u0107 prawie na \u017cadn\u0105 pomoc. Istniej\u0105ce organizacje pozarz\u0105dowe nie s\u0105 w stanie zaspokoi\u0107 potrzeb, tym bardziej, \u017ce pa\u0144stwo mongolskie nie dofinansowuje dzia\u0142a\u0144 nazywanych u nas sfer\u0105 po\u017cytku publicznego. Wszystkie organizacje pozarz\u0105dowe funkcjonuj\u0105 wy\u0142\u0105cznie z dotacji zagranicznych i nielicznego wsparcia lokalnych przedsi\u0119biorc\u00f3w. A jak sami wiemy w polskiej rzeczywisto\u015bci nie s\u0105 to \u015brodki, kt\u00f3re pozwoli\u0142yby odpowiada\u0107 w znacz\u0105cy spos\u00f3b na spo\u0142eczne zapotrzebowanie. Do tego problemem mongolskiego sektora pozarz\u0105dowego jest prawie zupe\u0142ny brak wolontariatu. Zwi\u0105zane jest to z miejscowymi zwyczajami. Je\u017celi ju\u017c kto\u015b anga\u017cuje si\u0119 jako wolontariusz, to po to, aby uzyska\u0107 konkretn\u0105 korzy\u015b\u0107, np. wyjazd zagraniczny. Polskie dobre do\u015bwiadczenia w budowaniu wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015bci obywateli w rozwi\u0105zywaniu spo\u0142ecznych problem\u00f3w, a tak\u017ce stan III sektora naszego kraju \u2013 cz\u0142onka Unii Europejskiej, wr\u0119cz zobowi\u0105zuj\u0105 nas do tego, aby wspomaga\u0107 tych, kt\u00f3rzy tego naprawd\u0119 bardzo potrzebuj\u0105. Nie bez znaczenia jest to, \u017ce Mongolia, tak bardzo odleg\u0142a geograficznie, kulturowo, zwyczajami jest bli\u017cej Europy, ni\u017c np. Rosja. Okazuje si\u0119, \u017ce polskie wzory pracy np. z osobami niepe\u0142nosprawnymi, wsp\u00f3\u0142uzale\u017cnionymi i ofiarami przemocy mog\u0105 by\u0107 przenoszone bez \u017cadnych modyfikacji kulturowych. Przekona\u0107 si\u0119 mo\u017cna o tym ju\u017c na ulicach U\u0142an Bator, gdzie prawie wy\u0142\u0105cznie spotyka si\u0119 nazwy i marki europejskie, a nie azjatyckie (poza samochodami oczywi\u015bcie) (\u2026). Ale zmierzam powoli do podsumowania. W\u015br\u00f3d obecnych pa\u0144stw w Mongolii Polska nie nale\u017cy do najbogatszych i najbli\u017cej po\u0142o\u017conych. Ale wyr\u00f3\u017cnia nas do\u015bwiadczenie w transformacji, budowie sektora pozarz\u0105dowego i tworzeniu wr\u0119cz od podstaw system\u00f3w rozwi\u0105zywania problem\u00f3w spo\u0142ecznych, jakich nie maj\u0105 Amerykanie, Japo\u0144czycy, ani Chi\u0144czycy i Korea\u0144czycy. Dlatego uwa\u017cam, \u017ce nasze do\u015bwiadczenia i obecnie posiadany potencja\u0142 mog\u0105 by\u0107 niezwykle cenne dla Mongolii (\u2026)\u201d.<br \/>\nWaldemar Weihs, Fundacja \u201eMerkury\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cel g\u0142\u00f3wny: Poszerzenie i pog\u0142\u0119bienie wiedzy uczni\u00f3w na temat problem\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w Mongolii. Cele szczeg\u00f3\u0142owe: Po zako\u0144czeniu zaj\u0119\u0107 ucze\u0144: &#8211; wie, jakie warunki klimatyczne i przyrodnicze wyst\u0119puj\u0105 w Mongolii; &#8211; potrafi wymieni\u0107 charakterystyczne cechy kultury mongolskiej; &#8211; umie opisa\u0107 warunki \u017cycia Mongo\u0142\u00f3w; &#8211; wie, jakie s\u0105 g\u0142\u00f3wne problemy, z kt\u00f3rymi stykaj\u0105 si\u0119 mieszka\u0144cy Mongolii. \u015arodki: tekst [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":345,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24,18,11,10,30,20,19,14],"tags":[],"class_list":["post-341","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-azja","category-edukacja","category-gimnazjum","category-klasy-4-6","category-konspekt","category-kultura-i-tradycja","category-srodowisko","category-ubostwo"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=341"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1741,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions\/1741"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/media\/345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}