{"id":455,"date":"2015-03-12T12:23:24","date_gmt":"2015-03-12T12:23:24","guid":{"rendered":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/?p=455"},"modified":"2015-10-09T13:03:49","modified_gmt":"2015-10-09T13:03:49","slug":"wolny-ja-wolny-ty-rowni-my","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/etap-nauczania\/gimnazjum\/wolny-ja-wolny-ty-rowni-my\/","title":{"rendered":"Wolny ja, wolny ty, r\u00f3wni my"},"content":{"rendered":"

Przedstawienie zagadnienia:<\/strong><\/h2>\n

W oparciu o Powszechn\u0105 Deklaracj\u0119 Praw Cz\u0142owieka ka\u017cdy cz\u0142owiek posiada wszystkie prawa i wolno\u015bci, bez wzgl\u0119du na r\u00f3\u017cnic\u0119 rasy, koloru, p\u0142ci, j\u0119zyka czy wyznania oraz pogl\u0105d\u00f3w politycznych, miejsca urodzenia etc. Jednak nie we wszystkich krajach cz\u0142owiek, a tak\u017ce nale\u017cne mu prawa s\u0105 respektowane. W sytuacji, kiedy w krajach Globalnego Po\u0142udnia maj\u0105 miejsce konflikty zbrojne, mordowani s\u0105 ludzie, dzieci s\u0105 porywane, by przymusem wcieli\u0107 je do armii. \u0141amanie podstawowych praw cz\u0142owieka to wci\u0105\u017c powszechnie wyst\u0119puj\u0105ce zjawisko, przez co obywatele r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w \u015bwiata pozbawieni s\u0105 prawa do \u017cycia, edukacji, wolno\u015bci wyzwania czy zapewnienia miejsca zamieszkania. Szczeg\u00f3ln\u0105 grup\u0105 ludzi, kt\u00f3rych w spos\u00f3b d\u0142ugofalowy dotyka nierespektowanie praw, s\u0105 dzieci, kt\u00f3rym nagminnie odbierane jest prawo do edukacji poprzez wymuszanie obowi\u0105zku podejmowania pracy, cz\u0119sto w warunkach zagra\u017caj\u0105cych \u017cyciu. W wielu krajach rozwijaj\u0105cych si\u0119 wci\u0105\u017c znaczna liczba dzieci nie ma mo\u017cliwo\u015bci ucz\u0119szczania na bezp\u0142atne zaj\u0119cia, a na p\u0142atn\u0105 form\u0119 edukacji wi\u0119kszo\u015bci rodzic\u00f3w nie sta\u0107. Ponad 57 milion\u00f3w dzieci nie chodzi do szko\u0142y, z czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 stanowi\u0105 dziewczynki.<\/p>\n

Cele:\u00a0<\/strong><\/h2>\n

zapoznanie uczni\u00f3w z poj\u0119ciem praw cz\u0142owieka oraz sytuacjami \u0142amania praw cz\u0142owieka na \u015bwiecie.<\/p>\n

Metody:\u00a0<\/strong><\/h2>\n

wyk\u0142ad, praca indywidualna, praca w grupach<\/p>\n

\u015arodki:\u00a0<\/strong><\/h2>\n

kartki, d\u0142ugopisy, markery, materia\u0142y prasowe (za\u0142\u0105cznik 1), Powszechna Deklaracja Praw Cz\u0142owieka<\/p>\n

Przebieg zaj\u0119\u0107:<\/strong><\/h2>\n

1.Wprowadzenie<\/strong><\/h2>\n

Nauczyciel przedstawia uczniom temat zaj\u0119\u0107: Wolny ja, wolny ty, r\u00f3wni my. Wyja\u015bnia, \u017ce g\u0142\u00f3wnym tematem zaj\u0119\u0107 b\u0119dzie wyja\u015bnienie terminu praw cz\u0142owieka oraz zapoznanie si\u0119 z postanowieniami Powszechnej Deklaracji Praw Cz\u0142owieka i sposobem jej respektowania w r\u00f3\u017cnych regionach \u015bwiata.<\/p>\n

2. Strza\u0142 w dziesi\u0105tk\u0119<\/strong><\/h2>\n

Prowadz\u0105cy prosi uczni\u00f3w, by na podstawie swojej wiedzy i potrzeb, jakie maj\u0105 ka\u017cdego dnia, stworzyli sw\u00f3j dekalog praw cz\u0142owieka \u2013 dziesi\u0119\u0107 najwa\u017cniejszych dla nich praw cz\u0142owieka, jakie im przys\u0142uguj\u0105 – i zapisali na kartkach. Po zako\u0144czonym zadaniu ch\u0119tni przedstawiaj\u0105 efekty swojej pracy.<\/p>\n

3. Wok\u00f3\u0142 Powszechnej Deklaracji Praw Cz\u0142owieka<\/strong><\/h2>\n

Nauczyciel wyja\u015bnia uczniom, \u017ce wszystkie prawa i wolno\u015bci, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 si\u0119 im, jak i ludziom na ca\u0142ym \u015bwiecie, zawarte s\u0105 w Powszechnej Deklaracji Praw Cz\u0142owieka uchwalonej przez Zgromadzenie Og\u00f3lne ONZ 10 grudnia 1948 roku. Nast\u0119pnie, w odniesieniu do praw wymienionych przez uczni\u00f3w w pierwszym \u0107wiczeniu, nauczyciel przedstawia wybrane prawa w jako sformu\u0142owane w Deklaracji artyku\u0142y np.: prawo do \u017cycia (art. 3), prawo do edukacji (art. 26), prawo do w\u0142asno\u015bci (art. 17), prawo do prywatno\u015bci (art. 12), prawo do wolno\u015bci my\u015bli, sumienia i wyznania (art. 18), zakazu stosowania tortur i nieludzkiego traktowania (art. 5), prawo do wolno\u015bci wypowiedzi (art. 19), prawo do wypoczynku i czasu wolnego (art. 24). Zaznacza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce cho\u0107 dokument zosta\u0142 uznany przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 kraj\u00f3w na \u015bwiecie, to wielu ludzi cierpi z powodu \u0142amania praw cz\u0142owieka.<\/p>\n

4. Sprawa dla reportera<\/strong><\/h2>\n

Nauczyciel dzieli uczni\u00f3w na cztery grupy i rozdaje im teksty z informacjami dotycz\u0105cymi \u0142amania praw cz\u0142owieka na \u015bwiecie (za\u0142\u0105cznik 1). Nast\u0119pnie wyja\u015bnia, \u017ce ich zadaniem b\u0119dzie zapoznanie si\u0119 z tekstami i zastanowienie si\u0119, kt\u00f3ry artyku\u0142 Deklaracji (za\u0142. multimedialny 1) jest \u0142amany w danej sytuacji oraz jakie s\u0105 sposoby przeciwdzia\u0142ania zaistnia\u0142ej sytuacji.
\nPo dyskusji przeprowadzonej w grupie, nast\u0119pnym zadaniem jest stworzenie materia\u0142u prasowego, radiowego, plakatu b\u0105d\u017a kampanii telewizyjnej informuj\u0105cej o \u0142amaniu praw cz\u0142owieka na \u015bwiecie, w nawi\u0105zaniu do konkretnej sytuacji.<\/p>\n

Grupy przedstawiaj\u0105 efekty swojej pracy wraz z poprzednio om\u00f3wionymi rozwi\u0105zaniami.<\/p>\n

5. Podsumowanie<\/strong><\/h2>\n

Nauczyciel podsumowuje zaj\u0119cia powt\u00f3rzeniem informacji o genezie praw cz\u0142owieka oraz sytuacjach, w kt\u00f3rych s\u0105 one \u0142amane oraz wspomina tak\u017ce o organizacjach zajmuj\u0105cych si\u0119 ochron\u0105 praw cz\u0142owieka tj. Komitet Praw Cz\u0142owieka ONZ, Helsi\u0144ska Fundacja Praw Cz\u0142owieka czy Amnesty International.<\/p>\n

Za\u0142\u0105czniki:<\/strong><\/h2>\n

Za\u0142\u0105cznik 1<\/strong><\/p>\n

Tekst 1<\/em>
\n Ponad 2000 ofiar Boko Haram w 2014 roku<\/em><\/p>\n

Ju\u017c 2053 ofiary \u015bmiertelne poch\u0142on\u0119\u0142y w pierwszej po\u0142owie br. zamachy islamistycznego ugrupowania terrorystycznego Boko Haram w Nigerii. Dane te poda\u0142a mi\u0119dzynarodowa organizacja pozarz\u0105dowa Human Rights Watch, kt\u00f3ra udokumentowa\u0142a ponad sto atak\u00f3w nigeryjskich islamist\u00f3w. Boko Haram w j\u0119zyku hausa znaczy \u201ezachodnia edukacja jest grzeszna\u201d. Jej cz\u0142onkowie w chrze\u015bcija\u0144stwie widz\u0105 synonim znienawidzonej przez siebie zachodniej edukacji i zachodniego stylu \u017cycia. Uwa\u017caj\u0105 wszystkich niemuzu\u0142man\u00f3w za niewiernych. Domagaj\u0105 si\u0119 natychmiastowego wprowadzenia prawa koranicznego w ca\u0142ej Nigerii, a tak\u017ce uwolnienia wszystkich swych aresztowanych cz\u0142onk\u00f3w w ca\u0142ym kraju.
\nOd pi\u0119ciu lat fundamentali\u015bci islamscy z Boko Haram terroryzuj\u0105 p\u00f3\u0142nocn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kraju, zabijaj\u0105c zar\u00f3wno chrze\u015bcijan, jak i muzu\u0142man\u00f3w. Tylko w 2013 r. z ich r\u0105k zgin\u0119\u0142o 10 tys. ludzi. \u201eUwa\u017cam, \u017ce kryj\u0105 si\u0119 za religi\u0105, aby zdoby\u0107 sympati\u0119 i akceptacj\u0119 dla swych dzia\u0142a\u0144. Ko\u015bci\u0105 niezgody nie jest ju\u017c szariat (prawo kieruj\u0105ce \u017cyciem wyznawc\u00f3w zar\u00f3wno sunnickiej, jak i szyickiej odmiany islamu. Islam nie uznaje rozdzia\u0142u \u017cycia \u015bwieckiego od religijnego i dlatego reguluje zar\u00f3wno zwyczaje religijne, organizacj\u0119 w\u0142adzy religijnej oraz codzienne \u017cycie muzu\u0142manina). Teraz jeste\u015bmy \u015bwiadkami bezsensownych masakr i mordowania niewinnych ludzi, zar\u00f3wno chrze\u015bcijan, jak i muzu\u0142man\u00f3w\u201d – t\u0142umaczy ks. John Bakeni z katolickiej diecezji Maiduguri.
\n\u0179r\u00f3d\u0142o: ekai.pl<\/p>\n

Tekst 2<\/em>
\n 200 mln dzieci pracuje<\/em><\/p>\n

Takie s\u0105 wnioski raportu opublikowanego w\u0142a\u015bnie przez ameryka\u0144ski Departament Pracy. Amerykanie oceniaj\u0105, \u017ce na \u015bwiecie pracuje ponad 200 mln dzieci, ponad dwie trzecie w rolnictwie, jedna czwarta – w us\u0142ugach, g\u0142\u00f3wnie przy sprzeda\u017cy ulicznej, w hotelach i knajpach. Nie wiadomo, jaka cz\u0119\u015b\u0107 jest do pracy zmuszana. Niekt\u00f3re kraje mocno z prac\u0105 dzieci walcz\u0105 (np. Brazylia, Indonezja i Indie), ale inne nie. W Republice \u015arodkowoafryka\u0144skiej, Czadzie i Afganistanie dzieci s\u0105 wcielane do armii, a rz\u0105d Uzbekistanu z kolei przeprowadza mobilizacj\u0119 nieletnich do pracy przy zbiorach bawe\u0142ny. Najwi\u0119cej produkt\u00f3w (w tym ubrania i pi\u0142ki futbolowe) produkowanych przez dzieci pochodzi z Indii. Dzieci pracuj\u0105 te\u017c w kopalniach z\u0142ota w Peru i Burkina Faso. Znacz\u0105ce ilo\u015bci kakao uzyskuje si\u0119 dzi\u0119ki pracy dzieci w Wybrze\u017cu Ko\u015bci S\u0142oniowej – w kraju, kt\u00f3ry produkuje najwi\u0119cej tej ro\u015bliny na \u015bwiecie. Z kraj\u00f3w europejskich najgorsza jest sytuacja w Albanii i Mo\u0142dawii. Kilka lat temu szacowano, \u017ce pracuje tam odpowiednio 36 i 30 proc. dzieci – g\u0142\u00f3wnie w rodzinnych gospodarstwach rolnych. Ale te dwa kraje s\u0105 te\u017c \u017ar\u00f3d\u0142em handlu dzie\u0107mi – do pracy, prostytucji i gang\u00f3w \u017cebraczych.
\n\u0179r\u00f3d\u0142o: wyborcza.pl<\/p>\n

Tekst 3<\/em>
\n Romowie w Andrychowie<\/em><\/p>\n

– Tak \u017ale jeszcze nie by\u0142o \u2013 m\u00f3wi o konflikcie w Andrychowie szef Stowarzyszenia Rom\u00f3w w Polsce, Roman Kwiatkowski. Jak czytamy w „Gazecie Wyborczej”, Kwiatkowski poprosi\u0142 wojewod\u0119 ma\u0142opolskiego o interwencj\u0119 w sprawie nasilaj\u0105cego si\u0119 konfliktu mi\u0119dzy Romami a Polakami. Urz\u0119dnicy spraw\u0119 bagatelizuj\u0105, jednak prezydent Andrychowa obawia si\u0119 wzrostu napi\u0119\u0107. Zdaniem Kwiatkowskiego, w Andrychowie dochodzi do notorycznej przemocy na tle rasowym. W pi\u015bmie do wojewody szef stowarzyszenia wspomina o 30-letniej Romce, kt\u00f3ra zosta\u0142a pobita podczas spaceru z dzie\u0107mi.
\nSytuacja mi\u0119dzy spo\u0142eczno\u015bciami od paru lat jest napi\u0119ta. W zesz\u0142ym roku facebookowe profile: „Antyromskiego Ruchu Narodowego” oraz „Nie dla Rom\u00f3w w Polsce” zosta\u0142y zamkni\u0119te przez administratora portalu z powodu skarg na temat szerzenia rasizmu i nienawi\u015bci \u2013 konflikt zosta\u0142 w\u00f3wczas roz\u0142adowany.
\nRomowie maj\u0105 status mniejszo\u015bci etnicznej \u2013 w Polsce mieszka ich 20-30 tys. Stowarzyszenie Rom\u00f3w jest najwi\u0119ksz\u0105 organizacj\u0105 tej mniejszo\u015bci w naszym kraju. W Andrychowie spo\u0142eczno\u015b\u0107 romsk\u0105 tworzy oko\u0142o 100 os\u00f3b.
\n\u0179r\u00f3d\u0142o: wiadomosci.onet.pl<\/p>\n

Tekst 4<\/em>
\n Analfabetyzm: wstydliwy problem \u015bwiata<\/em><\/p>\n

W Europie trudno spotka\u0107 doros\u0142ego, kt\u00f3ry nie potrafi\u0142by pisa\u0107. Ka\u017cdy z nas umie si\u0119 podpisa\u0107 i przeczyta\u0107 gazet\u0119. Inaczej sprawa wygl\u0105da na innych kontynentach. Na ca\u0142ym \u015bwiecie a\u017c 776 milion\u00f3w ludzi to analfabeci. Najgorsza sytuacja jest w Afryce. Zaledwie po\u0142owa mieszka\u0144c\u00f3w Czarnego L\u0105du potrafi czyta\u0107. Niewiele lepiej sytuacja przedstawia si\u0119 w Azji. Tam wska\u017anik analfabetyzmu wynosi 33 procent. Dramatycznym przyk\u0142adem jest Afganistan.
\n– Afganistan w statystykach alfabetyzacji znajduje si\u0119 na samym dole \u2013 na ostatnim lub przedostatnim miejscu. W krajach europejskich blisko 100 proc. ludzi potrafi czyta\u0107 i pisa\u0107. W Afganistanie sytuacja jest szokuj\u0105ca. Tylko jeden na trzech obywateli tego kraju posiada tak\u0105 zdolno\u015b\u0107. Jeszcze bardziej dramatycznie wygl\u0105da statystyka dotycz\u0105ca kobiet. Zaledwie kilkadziesi\u0105t procent z nich jest pi\u015bmiennych \u2013 powiedzia\u0142a w PR24 Ludwika W\u0142odek, publicystka wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105ca z National Geographic.
\nWbrew pozorom, pa\u0144stwem, kt\u00f3re przyczyni\u0142o si\u0119 w du\u017cej mierze do spadku analfabetyzmu w Azji, by\u0142 nie istniej\u0105cy ju\u017c Zwi\u0105zek Radziecki. Analfabetyzm cz\u0119sto powodowany jest przez niestabiln\u0105 sytuacj\u0119 w kraju. Zmagania wojenne sprawiaj\u0105, \u017ce szko\u0142y s\u0105 zamykane, a ludzie odk\u0142adaj\u0105 edukacj\u0119 na dalszy plan.
\n\u0179r\u00f3d\u0142o: polskieradio.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przedstawienie zagadnienia: W oparciu o Powszechn\u0105 Deklaracj\u0119 Praw Cz\u0142owieka ka\u017cdy cz\u0142owiek posiada wszystkie prawa i wolno\u015bci, bez wzgl\u0119du na r\u00f3\u017cnic\u0119 rasy, koloru, p\u0142ci, j\u0119zyka czy wyznania oraz pogl\u0105d\u00f3w politycznych, miejsca urodzenia etc. Jednak nie we wszystkich krajach cz\u0142owiek, a tak\u017ce nale\u017cne mu prawa s\u0105 respektowane. W sytuacji, kiedy w krajach Globalnego Po\u0142udnia maj\u0105 miejsce konflikty […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":456,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23,26,24,28,11,30,17],"tags":[],"class_list":["post-455","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-afryka","category-ameryka-poludniowa","category-azja","category-europa","category-gimnazjum","category-konspekt","category-prawa-czlowieka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/455","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=455"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/455\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1609,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/455\/revisions\/1609"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/media\/456"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=455"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=455"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wioskiswiata.org\/baza-materialow-edukacyjnych\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=455"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}