Cel główny:

Poszerzenie wiedzy uczniów na temat warunków życia współczesnych Innuitów.

Cele szczegółowe:

Po zakończeniu zajęć uczeń:
– wie, kim są Innuici i jakie obszary zamieszkują;
– potrafi wymienić i uzasadnić różnice między tradycyjnym stylem życia Innuitów, a jego współczesnym modelem;
– potrafi porównać poszczególne aspekty życia Innuitów do życia mieszkańców Polski;
– posiada umiejętność odczytywania i analizowania informacji przekazanej za pomocą obrazu;
– potrafi dokonać interpretacji odczytanych treści i wyrazić swoją opinię.

Środki:

zdjęcia obrazujące tradycyjne oraz współczesne życie Innuitów, film reklamowy zamieszczony na stronie: http://hornsund.igf.edu.pl/tmo/grenlandia/gl/ludzie1.html, fotografie rodzinne przyniesione przez dzieci

Metody:

dyskusja, praca ze zdjęciami i filmem, rysowanie

Przebieg zajęć:

1. Przywitanie

Nauczyciel informuje uczniów, że na zajęciach poszerzą wiedzę na temat tego, jak Innuici żyli kiedyś a jak ich życie wygląda obecnie.

2. Wprowadzenie

Nauczyciel czyta stwierdzenia, a zadaniem uczniów jest zdecydowanie, czy dane stwierdzenie jest prawdziwe czy fałszywe. (prawda-wszystkie dzieci wstają; fałsz wszystkie dzieci siadają). Po każdym pytaniu nauczyciel podaje i wyjaśnia właściwą odpowiedź. Innuici przez cały rok mieszkają w igloo. (FAŁSZ, mieszkają tylko w zimie, w okresach polowań)
Innuici najczęściej mają dwa imiona: angielskie i innuickie. (PRAWDA)
Tradycyjne ubrania innuckie zrobione są ze skóry foki. (PRAWDA)
Innuici jedzą tylko to, co upolują. (FAŁSZ, kiedyś Innuici faktycznie jedli tylko to, co upolowali. Dziś w większości robią zakupy w sklepach, choć dostęp do nich bywa oczywiście utrudniony)
Nazwa kajak pochodzi z języka innuickiego i jest on pomysłem Innuitów. (PRAWDA)

3. Tradycja i współczesność

a) Nauczyciel dzieli dzieci na grupy (nazwami grup mogą być hasła dotyczące Arktyki, które dzieci pamiętają, np. igloo, foki, morsy). Każda grupa dostaje zestaw zdjęć, klej, kredki, oraz dwa duże kartony, jeden z napisem „TRADYCJA”, a drugi z napisem „WSPÓŁCZESNOŚĆ”. Zadaniem uczniów jest przyporządkować zdjęcia do odpowiedniej planszy. Kiedy już wszystkie grupy są gotowe, uczniowie wspólnie z nauczycielem sprawdzają swoje prace i dyskutują o ewentualnych rozbieżnościach lub kontrowersjach. Po ustaleniu wspólnej wersji uczniowie przyklejają zdjęcia na plansze. Należy zwrócić uwagę, aby zdjęcia nie były przyklejone zbyt blisko siebie.

b) Nauczyciel pyta uczniów co na podstawie fotografii mogą powiedzieć na temat dawnego i współczesnego modelu życia Innuitów. Każda grupa zapisuje swoje spostrzeżenia w postaci promyczków odchodzących od zdjęcia, którego dotyczą.
Jak wyglądają domy Innuitów?
Jak wyglądają oni sami, w co się ubierają?
Czym się zajmują?
Jak żyją Innuici zachowujący tradycję a jak ci nowocześni?
Z czego te zmiany wynikają?
Czy ich zdaniem są to zmiany na lepsze czy na gorsze? Dlaczego?

c) Łamania stereotypów ciąg dalszy – (jeśli podczas lekcji nauczyciel ma dostęp do komputera z Internetem). Nauczyciel pokazuje uczniom filmik przedstawiający reklamę hipermarketu, a zarazem obrazujący fakt, że współcześni Innuci zaopatrują się w żywność w ten sam sposób, co mieszkańcy Polski. Nauczyciel nie mówi dzieciom skąd pochodzi nagranie, po obejrzeniu pyta uczniów, co widzieli na filmie, co robią bohaterowie, kim są, gdzie mieszkają, skąd pochodzą, jak może wyglądać ich dom i ich życie codzienne. Następnie prosi o wymyślenie w grupach dalszego ciągu tej historii. Po wykonaniu przez uczniów poleceń nauczyciel informuje uczniów, na ile interpretacja tego, co widzieli jest zgodna z prawdą. Filmik reklamowy do obejrzenia na stronie: http://hornsund.igf.edu.pl/tmo/grenlandia/gl/ludzie1.html

4. My i oni – album ze zdjęciami

Nauczyciel prosi uczniów, żeby w grupach obejrzeli przyniesione zdjęcia i wybrali te, które w jakiś sposób są podobne do zdjęć Innuitów przyklejonych na planszy zatytułowanej „współczesność”. Następnie pyta jakie są podobieństwa i różnice (wygląd i ubrania ludzi, zajęcia, domy, sprzęty).

5. Podsumowanie

W tym miejscu należy wyjaśnić, że możemy spotkać zarówno tradycyjnie żyjących Innuitów, jak i tych żyjących w sposób nowoczesny. Styl życia zależy od miejsca zamieszkania, pracy i rodzinnych zwyczajów. Innuici to grupa etniczna, której przedstawiciele mieszkają w różnych krajach i w różnych warunkach, więc ich styl życia też jest zróżnicowany.

Załączniki:

1. Informacje o Innuitach

Tradycja: Podstawowym zajęciem, a także źródłem dochodów Innuitów było polowanie na zwierzęta lądowe takie jak: renifery, woły piżmowe, niedźwiedzie i łosie, oraz ssaki morskie i rybołówstwo (głównie połowy łososia, dorsza, bieługi i śledzia, czasem halibuta). Migracje zwierzyny wymuszały koczowniczy tryb życia, co nie sprzyjało tworzeniu większych grup ludzkich. Ubrania i obuwie Innuici sporządzali z wyprawionych skór oraz futer, które były starannie wykańczane. Narzędzia, a także szkielety łodzi i sań wykonywano z kości. Dość monotonna dieta oparta na mięsie i tłuszczu w okresie letnim uzupełniana była jagodami i jadalnymi korzonkami, oraz krabami i ptasimi jajami.

Współczesność: Dzisiejszy świat coraz bardziej przypomina globalną wioskę. Nie wyłączając Grenlandii, która dzisiaj bardziej podobna jest do współczesnej Skandynawii niż dawnej krainy łowców fok. Mieszane związki potomków koczowniczych grup łowieckich oraz Europejczyków, (głównie Duńczyków) spowodowały, że współcześni Innuici, zamieszkujący terytorium Grenlandii już niekoniecznie posiadają cechy wyglądu charakterystyczne dla swoich przodków. Dziś Grenlandię, która jest największą wyspą świata zamieszkuje zaledwie 57 tys. ludzi. Posługują się oni dwoma językami urzędowymi: duńskim, oraz zachodnim dialektem grenlandzkim. Zdarza się, że trzydziestolatkowie nie znają dobrze języka grenlandzkiego, a starsza i młodsza generacja słabo radzi sobie z duńskim. Dlatego wszystkie napisy i gazety są dwujęzyczne, a każdy młody Grenlandczyk uczy się duńskiego w szkole.
Wraz z przemianami społecznymi i gospodarczymi rozpoczętymi w połowie XX wieku, na Grenlandii rozpowszechnił się nordycki styl życia. Wygląd domów, szkół, szpitali i innych instytucji publicznych jest wzorowany na duńskich odpowiednikach. Tym, co odróżnia rodowitych Grenlandczyków od kilkutysięcznej grupy Duńczyków mieszkającej na wyspie jest przede wszystkim język (który bez wątpienia należy do najtrudniejszych na świecie), a także kulinarne specjały, jakimi są potrawy z foki czy wieloryba podawane często na surowo.
Dzisiaj z polowań (na foki, wieloryby, narwale, niedźwiedzie polarne, renifery i woły piżmowe) utrzymuje się zaledwie 3 tys. osób z 57-tysięcznej populacji. Tylko zawodowi myśliwi mogą polować na zwierzęta chronione, dlatego utrzymanie rodziny z tego zajęcia nie jest łatwe. Wymaga to również długich i dalekich podróży. Niegdyś polowania służyły jedynie wyżywieniu i ubraniu najbliższych, a dziś muszą zapewnić również pieniądze na opłaty (czynsz, telefon itd.) Zdecydowana większość ludzi zatrudniona jest na etatach, głównie w administracji publicznej. Spora grupa pracuje w rybołówstwie i przetwórstwie rybnym, które to branże zastąpiły tradycyjne myślistwo wraz z pojawieniem się na okolicznych wodach wielkich ilości dorszy. Jedynym większym miastem jest licząca 14 tysięcy mieszkańców stolica Nuuk (cypel). Są tu dzielnice bloków, światła uliczne i linie autobusowe. W sklepach można kupić markową odzież sprowadzoną prosto z Danii, a w supermarketach znaleźć bogaty asortyment produktów spożywczych. Postęp dokonany w przeciągu zaledwie dwóch pokoleń miał niestety swoje ciemne strony. Największym problemem społecznym dzisiejszych mieszkańców Grenlandii jest alkoholizm.